ટ્રમ્પના નિવેદન પછી સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડમાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે શાંતિ મંત્રણાનો પ્રથમ રાઉન્ડ તણાવપૂર્ણ બન્યો. ઈરાની પ્રતિનિધિમંડળ થોડા સમય માટે બેઠક છોડીને ચાલ્યો ગયો, જોકે વાતચીત સંપૂર્ણપણે પૂરી થઈ ન હતી. આ વાતચીતમાં લેબનોન સંઘર્ષ, ઈરાન પર પ્રતિબંધોમાં રાહત અને સ્થિર સંપત્તિઓને મુક્ત કરવા જેવા મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થઈ.
રવિવારે સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડમાં શરૂ થયેલી અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે શાંતિ મંત્રણાનો પ્રથમ રાઉન્ડ અટકાવી દેવામાં આવ્યો હતો. જોકે, ઈરાને કહ્યું હતું કે વાટાઘાટો પૂરી થઈ નથી, પરંતુ ફક્ત અસ્થાયી રૂપે સ્થગિત થઈ છે. યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના નિવેદનથી ગુસ્સે ભરાયેલા ઈરાની પ્રતિનિધિમંડળે બેઠકમાંથી થોડા સમય માટે બહાર નીકળી જતાં તણાવ વધ્યો હતો.
વાટાઘાટોમાં અમેરિકા તરફથી ઉપરાષ્ટ્રપતિ જે.ડી. વાન્સે હાજરી આપી હતી, જ્યારે ઈરાનનું પ્રતિનિધિત્વ સંસદના અધ્યક્ષ અને મુખ્ય વાટાઘાટકાર મોહમ્મદ બાઘર ગાલિબાફ અને વિદેશ પ્રધાન અબ્બાસ અરાઘચીએ કર્યું હતું. આ વાટાઘાટો બુધવારે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ અને ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયાન દ્વારા હસ્તાક્ષર કરાયેલા વચગાળાના કરારને અનુસરે છે. બેઠક શરૂ થાય તે પહેલાં, ગાલિબાફે કતાર અને પાકિસ્તાનના પ્રતિનિધિઓ સાથે અલગથી મુલાકાત કરી હતી, જે કરારમાં મધ્યસ્થી તરીકે કામ કરી રહ્યા છે.
અમેરિકા પર પહેલી શરત પૂરી કરવામાં નિષ્ફળ જવાનો આરોપ
વાટાઘાટો પહેલા, ઈરાને સ્પષ્ટપણે કહ્યું હતું કે વાટાઘાટો આગળ વધારવા માટે અમેરિકાએ પહેલા કરારની શરતોનું પાલન કરવું પડશે. ઈરાન કહે છે કે અમેરિકા હજુ સુધી લેબનોનમાં ઇઝરાયલી હુમલાઓને રોકી શક્યું નથી. ઈરાનનો આરોપ છે કે અમેરિકાએ કરારની પહેલી શરત પૂરી કરી નથી, એટલે કે, તમામ મોરચે યુદ્ધવિરામ લાગુ કરવાની તેની જવાબદારી.
લગભગ 80 મિનિટ ચાલેલી પહેલી બેઠકમાં લેબનોન યુદ્ધ, ઈરાન પરના આર્થિક પ્રતિબંધોમાંથી રાહત અને વિદેશમાં ફસાયેલી ઈરાની સંપત્તિઓને મુક્ત કરવા જેવા મુદ્દાઓ પર ચર્ચા થઈ. ઈરાને દાવો કર્યો હતો કે તેના તેલ નિકાસ પરના પ્રતિબંધોને હળવા કરવા માટે એક ડ્રાફ્ટ કરાર તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે. ચર્ચાઓ કતારની સહાયથી સ્થિર ઈરાની સંપત્તિઓને મુક્ત કરવા પર પણ કેન્દ્રિત હતી.
ટ્રમ્પની ધમકીથી તણાવ વધ્યો
ટ્રમ્પે ઈરાનને ચેતવણી આપી કે લેબનોનમાં તેના ઈરાની-તરફી જૂથોની પ્રવૃત્તિઓ બંધ કરે, નહીંતર ગંભીર પરિણામોનો સામનો કરવો પડે ત્યારે તણાવ વધી ગયો. ટ્રમ્પે જાહેર કર્યું, “જો તમે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ કરશો, તો તમારો દેશ બચી શકશે નહીં.” તેમણે એવી પણ ધમકી આપી હતી કે ઈરાની અધિકારીઓ તેમના દેશમાં પાછા ફરી શકશે નહીં. ઈરાની પ્રતિનિધિમંડળે વિરોધમાં બેઠકમાંથી થોડા સમય માટે બહાર નીકળી ગયો. ગાલિબાફે પાછળથી કહ્યું કે અમેરિકાએ તેના નિવેદનોમાં સાવધાની રાખવી જોઈએ અને ઈરાનની સેના જવાબ આપવા માટે તૈયાર છે.
જોકે, જેડી વાન્સે જણાવ્યું હતું કે આવી મુશ્કેલ વાટાઘાટોમાં મતભેદ સામાન્ય છે, અને વાટાઘાટો આગળ વધી રહી છે. આ વિવાદને કારણે બંને દેશોના પ્રતિનિધિઓ વચ્ચે આયોજિત સંયુક્ત ફોટો અને હાથ મિલાવવાનું પણ રદ કરવામાં આવ્યું હતું. દરમિયાન, લેબનોનમાં પરિસ્થિતિ થોડી શાંત રહી, પરંતુ ઇઝરાયલી વડા પ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂએ સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું હતું કે ઇઝરાયલ દક્ષિણ લેબનોનમાં સ્થાપિત સુરક્ષા પટ્ટો તાત્કાલિક દૂર કરશે નહીં.
