ગલ્ફ દેશોએ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને નિષ્ક્રિય કરવાની યોજના પર વિચારણા શરૂ કરી દીધી છે. આમાં ગલ્ફમાં ચાર ગેસ અને તેલ પાઇપલાઇનનું બાંધકામ શામેલ છે. જો આ પાઇપલાઇન્સ પૂર્ણ થઈ જાય, તો ગલ્ફ દેશોને તેલ પુરવઠા માટે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની જરૂર રહેશે નહીં. આ ઈરાન માટે એક મોટો ફટકો છે.
વિશ્વને હવે તેલ અને ગેસ પુરવઠા માટે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની જરૂર રહેશે નહીં. આ હેતુ માટે ખાડી દેશોએ નવી વ્યવસ્થા પર વિચારણા શરૂ કરી દીધી છે. આ વ્યવસ્થા હેઠળ, ખાડીમાં કુલ ચાર પાઇપલાઇન બનાવવામાં આવશે, જેના દ્વારા તેલ અને ગેસનો પુરવઠો પૂરો પાડવામાં આવશે.
ફાઇનાન્શિયલ ટાઇમ્સ અનુસાર , 1980 ના દાયકામાં, સાઉદી અરેબિયાએ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટનો વિકલ્પ વિકસાવ્યો હતો, જે હાલમાં મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ રહ્યો છે. આ પાઇપલાઇન હાલમાં દરરોજ 7 મિલિયન બેરલ ક્રૂડ ઓઇલ સપ્લાય કરે છે. આ જ કારણ છે કે ગલ્ફ દેશોએ પાઇપલાઇન પ્રોજેક્ટ પર વિચાર કરવાનું શરૂ કર્યું છે.
હાલમાં, ગલ્ફમાં ફક્ત એક જ પાઇપલાઇન છે, જે સાઉદી અરેબિયામાં સ્થિત છે. સાઉદી અરેબિયાએ આ પાઇપલાઇન પર્સિયન ગલ્ફમાં ઉત્પાદિત તેલને લાલ સમુદ્રના બંદરો સુધી પહોંચાડવા માટે બનાવી છે. 1980 ના દાયકામાં બનેલ, તે અસંખ્ય પ્રસંગોએ અસરકારક સાબિત થયું છે. આ જ રેખાઓ પર વધુ ચાર પાઇપલાઇન બનાવવાના પ્રસ્તાવ છે. ઇરાક-તુર્કી પાઇપલાઇન: આ દરખાસ્તમાં ઇરાકના કિર્કુકથી તુર્કીના સિયાન સુધી પાઇપલાઇન બનાવવાનો સમાવેશ થાય છે. તેની લંબાઈ 970 કિમી છે. એકવાર પૂર્ણ થયા પછી, ભૂમધ્ય સમુદ્ર દ્વારા તેલ સરળતાથી સપ્લાય કરી શકાય છે.
હદીથા-અકાબા પાઇપલાઇન: ઇરાકના હદીથાથી જોર્ડનના અકાબા સુધી એક પાઇપલાઇનનો પ્રસ્તાવ છે. તેની લંબાઈ 1,154 કિમી હોઈ શકે છે. એકવાર પૂર્ણ થયા પછી, આ પાઇપલાઇન લાલ સમુદ્ર દ્વારા તેલની સરળતાથી ડિલિવરી કરવાની મંજૂરી આપશે.
UAE-ફુજૈરાહ પાઇપલાઇન: UAE થી ફુજૈરાહ, ઓમાન સુધી એક પાઇપલાઇનનો પ્રસ્તાવ છે. ફુજૈરાહ ઓમાનમાં સ્થિત છે. ઓમાનમાંથી તેલ સરળતાથી કોઈપણ રૂટ પર લઈ જઈ શકાય છે. આ પાઇપલાઇન 354 કિમી લાંબી છે.
સાઉદી પૂર્વ-પશ્ચિમ પાઇપલાઇન: સાઉદી અરેબિયા પાસે પહેલેથી જ એક પાઇપલાઇન છે, પરંતુ હવે બીજી પાઇપલાઇન બનાવવાની વાતો ચાલી રહી છે. આ પાઇપલાઇન 1,200 કિલોમીટર લાંબી હોઈ શકે છે. આ પાઇપલાઇન લાલ સમુદ્રમાંથી સીધું તેલ સપ્લાય કરી શકે છે.
IMEC ને સક્રિય કરવા પર પણ વિચારણા
ભારત-મધ્ય પૂર્વ આર્થિક કોરિડોરને પણ પુનર્જીવિત કરવા માટે વિચારણા કરવામાં આવી રહી છે. તે જોર્ડન, સાઉદી અરેબિયા અને યુએઈ દ્વારા ઇઝરાયલના બંદરોને ભારત સાથે જોડે છે. ભારત દ્વારા દક્ષિણ એશિયામાં ગેસ અને તેલ સરળતાથી સપ્લાય કરી શકાય છે. આનો અર્થ એ થયો કે જો આ કોરિડોર પુનર્જીવિત થાય છે, તો દક્ષિણ એશિયામાં તેલ સપ્લાય કરવામાં કોઈ સમસ્યા રહેશે નહીં. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની કોઈ જરૂર રહેશે નહીં.
વધુમાં, આ કોરિડોર ઈરાનથી ખતરો નહીં રહે, કારણ કે ભારત અને ઈરાન વચ્ચે સારા રાજદ્વારી સંબંધો છે. ઈરાન ક્યારેય કોઈ પણ સંજોગોમાં ભારતીય સુવિધાઓ પર હુમલો કરશે નહીં.
