મધ્ય પૂર્વમાં યુદ્ધ અને તણાવને કારણે વૈશ્વિક સ્તરે ક્રૂડ ઓઇલનું મોટું સંકટ સર્જાયું છે. પુરવઠામાં વિક્ષેપોના કારણે કિંમતો $115 ને વટાવી ગઈ છે. જો પરિસ્થિતિમાં સુધારો નહીં થાય, તો પેટ્રોલ અને ડીઝલથી લઈને રોજિંદા વસ્તુઓ સુધીની દરેક વસ્તુ વધુ મોંઘી થશે, જેની સીધી અસર તમારા ખિસ્સા પર પડશે.
મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા યુદ્ધ અને ઈરાનની આસપાસના વધતા તણાવે આંતરરાષ્ટ્રીય ઉર્જા બજારના પાયા હચમચાવી નાખ્યા છે. ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ વધી રહ્યા છે, જે પ્રતિ બેરલ $115 ના ખતરનાક સ્તરને પાર કરી રહ્યા છે. જ્યારે આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ નિયંત્રણ બહાર જાય છે, ત્યારે વિશ્વભરમાં ફુગાવાનો નવો મોજું શરૂ થાય છે. મોંઘા માલસામાનના ભાવ દરેક દૈનિક ચીજવસ્તુના ભાવમાં વધારો કરે છે, જેનો અંતિમ બોજ સામાન્ય લોકોના ખિસ્સા પર પડે છે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ
હોર્મુઝની સામુદ્રધુની ફક્ત દરિયાઈ પાણીનો સાંકડો માર્ગ નથી, પરંતુ વૈશ્વિક અર્થતંત્ર માટે જીવનરેખા છે. વિશ્વના તેલ વપરાશનો આશરે 20 ટકા હિસ્સો તેમાંથી પસાર થાય છે. ઈરાન યુદ્ધથી ઉભી થયેલી તાજેતરની પરિસ્થિતિએ આ મહત્વપૂર્ણ જળમાર્ગને લગભગ બંધ કરી દીધો છે. સંભવિત હુમલાઓના ડરથી, મોટી ટેન્કર કંપનીઓ અને જહાજ માલિકો આ વિસ્તારમાંથી તેમના જહાજો પસાર કરવામાં અચકાતા હોય છે. પરિવહન બંધ થવાથી આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં તેલની તીવ્ર અછત ઊભી થાય છે. જ્યારે આ રીતે પુરવઠા શૃંખલાઓ ખોરવાઈ જાય છે, ત્યારે ઉપલબ્ધતામાં ઘટાડો થવાને કારણે ભાવ આપમેળે આસમાને પહોંચે છે.
૧૯૮૩ પછીનો સૌથી મોટો ઉછાળો
બજારના આંકડા આ કટોકટીની ગંભીરતા સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે. યુએસ વેસ્ટ ટેક્સાસ ઇન્ટરમીડિયેટ (WTI) ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં 28 ટકાનો આશ્ચર્યજનક વધારો થયો છે, જે પ્રતિ બેરલ $116 ની નજીક પહોંચી ગયો છે. બ્રેન્ટ ક્રૂડ પણ પાછળ નથી; તેમાં 26 ટકાનો વધારો થયો છે અને તે પ્રતિ બેરલ $117 ની આસપાસ ટ્રેડ થઈ રહ્યો છે. 1983 પછી ફ્યુચર્સ માર્કેટના ઇતિહાસમાં આ સૌથી મોટો સાપ્તાહિક વધારો છે. ઉર્જા નિષ્ણાતો માને છે કે જો હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ટૂંક સમયમાં પુનઃસ્થાપિત કરવામાં નહીં આવે, તો આ કટોકટી ગંભીર કટોકટીમાં ફેરવાઈ શકે છે.
